minus bangor1 bangor2 bangor3 bangor4 bangor5 bangor6 bangor7 bangor8 bangor9 bangor10 bangor11 bangor12 bangor13 bangor14 bangor15 bangor16 bangor17 bangor18 bangor19 bangor20 bangor21 bangor22 bangor23 bangor24 bangor25 bangor26 bangor27 bangor28 bangor29 bangor30 bangor31 bangor32 bangor33 bangor34 bangor35 bangor36 bangor37 bangor38 bangor39 bangor40 bangor41 bangor42 bangor43 bangor44 bangor45 bangor46 chevron-down chevron-left chevron-right chevron-up download email facebook instagram plus search twitter vimeo youtube external
"Hwn yw fy Mab, yr Etholedig; gwrandewch arno." | "This is my Son, my Chosen; listen to him!"
English

Mae'r Esgob yn cyhoeddi llythyrau rheolaidd am ein hymateb i'r coronafirws.


Llythyr yr Esgob i'r esgobaeth


8 Awst 2020 | Gŵyl Sant Dominic


Annwyl gyfeillion

Pob gras a thangnefedd i chi.


Ystyr y nef

Mae Gweddnewidiad Iesu yn un o'r digwyddiadau hynny yn yr Efengylau sy'n mynnu esboniad.

Pam y mae Iesu'n datgelu’n llachar ei ogoniant yn ystod y foment yn y stori?

Daw'r ateb atom yn y rhan flaenorol o’r Efengyl pan ddarllenwn am ei daith i Jerwsalem a'r croeshoeliad sydd yn awr ar y gorwel.

Mae awduron yr Efengyl eisiau inni weld nad oes gan ei ogoniant unrhyw beth i'w wneud â mawredd na dychweliad buddugoliaethus i Deml a Dinas Dafydd fel Brenin.

Bydd ei ogoniant i’w weld pan fydd yn marw marwolaeth unig “draw, draw ymhell ar wyrddlas fryn” (fel y dywed yr emynydd).

Beth sydd gan y Gweddnewidiad i’w ddweud yn ein cyd-destun ni heddiw, a sut y clywn ni’r gwahoddiad i y dyn a'r Gwaredwr ac i ymateb mewn ffydd a gobaith? Mae fy myfyrdod ar gyfer y dydd Sul hwn, gwledd y Gweddnewidiad, yn ystyried y cwestiynau hyn.


Yn ystod mis Awst, un myfyrdod ddwyieithog sydd. Mae recordiad a'r testun ar gael. Ceir hefyd y deunydd yr wyf yn ei ddarparu i gefnogi addoliad y Sul ar yr aelwyd, gan gynnwys trefn gwasanaeth dwyieithog ar gyfer Litwrgi y Gair a thestun y darlleniadau.


Yr wythnosau a ddaw

Yn ystod mis Awst, mae fy myfyrdodau wythnosol ar y Sul ac adnoddau addoli yn dilyn y calendr:

  • 16 Awst: Mair, Mam ein Harglwydd (trosglwyddwyd o 15 Awst)
  • 23 Awst: Unfed Sul ar ddeg ar ôl y Drindod
  • 30 Awst: Deuddegfed Sul ar ôl y Drindod

Eglwys Hywyn Sant yn Ardal Weinidogaeth Bro Enlli | St Hywyn's Church in the Ministry Area of Bro Enlli

Ail-agor adeiladau eglwysig

Rwy’n ddiolchgar am yr holl waith caled sy’n parhau i ddigwydd i ganiatáu i adeiladauelwysig ailagor yn ddarbodus ac yn bwrpasol.

Ers fy Llythyr yr wythnos diwethaf, bu datblygiadau mewn dau faes.

Organau pib

Mae Llywodraeth Cymru wedi cadarnhau y gellir canu organau bellach mewn eglwysi fel rhan o weddi breifat, priodasau, angladdau a gweithredoedd addoli eraill.

Mae'r cyfyngiadau caeth ar ganu lleisiol yn parhau yn eu lle.

Mae angen cwblhau asesiad risg ychwanegol ar gyfer defnyddio organau pib, a bydd templed yn cael ei lanlwytho i wefan genedlaethol yr Eglwys yng Nghymru, fel rhan o ganllawiau organau penodol, yn ystod yr wythnos i ddod. Fe'ch cynghorir felly i beidio â bwrw ymlaen â chanu organau pib y dydd Sul hwn (yfory), ond aros am y canllawiau penodol.

Neuaddau eglwys

Fel y nodais yr wythnos diwethaf, gellir defnyddio neuaddau eglwys fel man addoli, os yw'n well defnyddio neuadd eglwys yn hytrach nag adeilad eglwysig.

Er mwyn gwneud hynny:

  • mae angen fy nghaniatâd i fel Esgob
  • rhaid cwblhau asesiad risg fel petai ar gyfer adeilad eglwysig

Ni all priodasau, wrth gwrs, ddigwydd mewn neuadd eglwys.

Ar sail arweiniad Llywodraeth Cymru, mae bellach yn bosibl agor neuaddau eglwys i'w defnyddio gan yr eglwys neu sefydliadau allanol ar gyfer gwasanaethau gwirfoddol a chyhoeddus hanfodol. Mae'r canllawiau'n glir bod defnydd o'r fath yn ôl disgresiwn yr awdurdod lleol. Fel rheolwyr y neuadd, dylai'r CAW (MAC) sefydlu bod sêl bendith awdurdod lleol i ymgymryd â'u gweithgareddau yn y neuadd wedi'i dderbyn.

Ni chaniateir gweithgareddau sy'n cynnwys ymgynnull cymdeithasol.

Fel rheolwyr yr adeilad, mae gan y CAW ddyletswydd gyffredinol i sicrhau bod yr adeilad yn cael ei ddefnyddio mewn ffordd sy'n atal lledaeniad coronafirws.

Mae canllawiau manwl ynghylch defnyddio neuaddau ar gyfer gwasanaethau gwirfoddol a chyhoeddus hanfodol ar wefan genedlaethol Eglwys yng Nghymru, ynghyd â thempled asesu risg.

Mae'n amlwg yn angenrheidiol bwrw ymlaen yn ofalus a chyda sêl bendith priodol yn y maes hwn.


Ordeinio

Oherwydd y pandemig, mae'r gwasanaethau Ordeinio yr haf hwn yn digwydd ledled yr esgobaeth, yn hytrch nac yn yr Eglwys Gadeiriol.


Dydd Llun 10 Awst

Eryl Parry i’w ordeinio’n offeiriad yn Eglwys Celynnin Sant, Llangelynnin yn Ardal Weinidogaeth Bro Celynnin

Dydd Mawrth 11 Awst

Martyn Lewis i’w ordeinio’n offeiriad yn Eglwys Sant Pedr, Pwllheli yn Ardal Weinidogaeth Bro Enlli

Dydd Mercher 12 Awst

Andy Hughes i’w ordeinio’n offeiriad yn Eglwys Sant Mihangel, Gaerwen yn Ardal Weinidogaeth Bro Cadwaladr

Dydd Sadwrn 15 Awst

Siôn Rhys Evans i’w ordeinio’n offeiriad yn Eglwys Tudno Sant, ar y Gogarth yn Ardal Weinidogaeth Llandudno

Dydd Sul 16 Awst

Steve Rollins i’w ordeinio’n offeiriad yn Eglwys Cadfan Sant, Tywyn yn Ardal Weinidogaeth Bro Ystumanner

George Williams i’w ordeinio’n ddiacon yn Eglwys Cynon Sant, y Friog yn Ardal Weinidogaeth Bro Ystumanner

Pam Odam i’w ordeinio’n ddiacon yn Eglwys Sant Ioan yr Efengylydd, y Bermo yn Ardal Weinidogaeth Bro Ardudwy


Oherwydd yr amygylchiadau presennol, mae angen gwahoddiad i fynychu'r gwasanaethau.

Cynhaliwch Eryl, Martyn, Andy, Siôn, Steve, George a Pam yn eich gweddïau yn ystod y dyddiau nesaf.


Wrth y Bwrdd

Ar ddechrau'r cyfnod cloi, roeddwn wrth fy modd ein bod wedi gallu darparu adnoddau Wrth y Bwrdd.

Darparodd Wrth y Bwrdd ddeunydd i deuluoedd ifanc ar gyfer gweithred fer o addoliad ar yr aelwyd, gan gadw pethau mor syml â phosibl, a defnyddio pethau sydd o gwmpas y tŷ fel ffocws ar gyfer gweithgareddau fu’n seiliedig ar ddarlleniad o'r Beibl.

Cafodd yr adnoddau Wrth y Bwrdd dderbyniad da.

Rwy'n falch iawn ein bod bellach yn gallu ailgyflwyno Wrth y Bwrdd am gyfnod sefydlog.

O ddechrau mis Medi hyd ddiwedd mis Tachwedd, bydd Wrth y Bwrdd yn cael ei gynhyrchu ar gyfer pob wythnos.

Yn ogystal â chefnogi addoliad ar yr aelwyd gan deuluoedd ifanc, gelli hefyd addasu deunudd Wrth y Bwrdd yn hawdd i'w ddefnyddio mewn Eglwys Iau.


Yn ystod y cyfnod hwn o dri mis, bydd Wrth y Bwrdd yn canolbwyntio ar Efengyl Mathew (Efengyl y llithiadur eleni), ond bydd yn dilyn patrwm arbennig o ddarlleniadau i ddarparu pecyn cydlynol o ddeunydd i deuluoedd ifanc dros y tri mis.

Medi

  1. Sut i Weddïo (Mathew 6: 5-15)
  2. Dameg yr Adeiladwyr Doeth a Ffôl (Mathew 7: 24-28)
  3. Damhegion yr Heuwr a Chwyn (Mathew 13: 1-30)
  4. Damhegion yr Hâd Mwstard a’r Burum (Mathew 13: 31-35)

Hydref

  1. Damhegion y Trysor Cudd a'r Berl (Mathew 13: 44-46)
  2. Dameg y Ddafad Golledig (Mathew 18: 10-14)
  3. Dameg y Gwas Anhrugarog (Mathew 18: 21-35)
  4. Dameg y Gweithwyr yn y Winllan (Mathew 20: 1-16)

Tachwedd

  1. Dameg y Ddau Fab (Mathew 21: 28-32)
  2. Dameg y Bagiau Aur (Mathew 25: 14-30)
  3. Dameg y Wledd Briodas (Mathew 22: 1-13)
  4. Y Gorchymyn Mwyaf (Mathew 22: 34-40)

Bydd y deunydd Wrth y Bwrdd ar gael ymlaen llaw, yma ar wefan yr esgobaeth, ac edrychaf ymlaen at eich cyfeirio at ddeunydd mis Medi yn y Llythyr hwn yn ddiweddarach y mis hwn.


Explore Churches

Bydd llawer ohonoch yn ymwybodol o fenter Explore Churches yr Ymddiriedolaeth Eglwysi Genedlaethol, sy'n ceisio adeiladu cyfeirlyfr o eglwysi ledled y wlad.

Mae'r cyfeirlyfr yn rhestru lleoliadau, digwyddiadau cylchol, gwybodaeth, amseroedd agor, manylion cyswllt ac ati, fel cefnogaeth i ymwelwyr a phererinion.

Fel rhan o'r egni o'r newydd y mae ein prosiect Llan yn ceisio’i gyffroi, a’n deall dyfnach o'n heglwysi fel lleoedd pererindod, byddai'n fuddiol iawn pe bai cymaint o eglwysi yn yr esgobaeth â phosibl yn cael eu hychwanegu at gyfeirlyfr Explore Churches.

Mae’n amser rhyfedd braidd i hybu menter fel hon ar gyfer ymwelwyr. Fodd bynnag, rydym wedi cael ffenestr amser gyfyng i gael yr holl wybodaeth hon ar y cyfeirlyfr, a gall y cyfan barhau i gael ei olygu yn nes ymlaen.

Os yw eglwys eisoes wedi'i rhestru ar y cynllun, mae hyn hefyd yn amser gwych i ddiwygio, ychwanegu at, a diweddaru'r cofnod sydd eisoes yno.

Gall unrhyw berson o eglwys gymryd cyfrifoldeb am ddarparu'r manylion perthnasol.


Gofalu amdanom ein hunain a’n gilydd


Cofiwch y gweddïir drosoch bob dydd yn Nhŷ Esgob: chi, eich teuluoedd a'ch Ardaloedd Gweinidogaeth. Gras a thangnefedd i chwi oll.


Hollalluog a thragwyddol Dduw, sydd trwy dy Ysbryd yn llywodraethu ac yn sancteiddio holl gorff yr Eglwys: gwrando ein gweddi a offrymwn dros dy holl bobl ffyddlon, iddynt allu dy wasanaethu mewn sancteiddrwydd a gwirionedd yn eu galwedigaeth a’u gweinidogaeth er gogoniant i’th enw; trwy ein Harglwydd a’n Hiachawdwr Iesu Grist, sy’n fyw ac yn teyrnasu gyda thi a’r Ysbryd Glân, yn un Duw, yn awr ac am byth. Amen.

Y Gwir Barchg Andy John
Esgob Bangor


Cymraeg

The Bishop is publishing regular letters about our response to coronavirus.


The Bishop's letter to the diocese


8 August 2020 | St Dominic's Day


Dear colleagues and friends

All grace and peace to you.


Full of heavenly meaning

The Transfiguration of Jesus is one of those moments in the Gospels which cries out for some explanation.

Why does Jesus show something of his glory at this point in the story?

The answer comes to us in the passages immediately before it when we read of his journey to Jerusalem and impending crucifixion.

The Gospel writers want us to see that his glory has nothing to do with grandstanding nor a triumphant return to the Temple and City of David as King and Potentate.

His glory will be seen when he dies a lonely death “on a hill far away” (as one hymn has it).

How does the Transfiguration speak into our context today and invite us to behold the man and Saviour and respond with faith and hope? My meditation for this Sunday, the feast of the Transfiguration, explores this.


During August, my meditation is a single, bilingual meditation. A recording and the text are available. It is accompanied by the material that I am making available to support Sunday worship at home, including a bilingual order of service for the Liturgy of the Word and the text of the readings.


Future weeks

During August, my weekly Sunday meditations and worship resources are following the calendar:

  • 16 August: Mary, Mother of our Lord (transferred from 15 August)
  • 23 August: Eleventh Sunday after Trinity
  • 30 August: Twelfth Sunday after Trinity

Eglwys Tudwen Sant yn Ardal Weinidogaeth Bro Madryn | St Tudwen's Church in the Ministry Area of Bro Madryn

Re-opening church buildings

I am grateful for all the hard work that continues to take place to allow our church buildings to re-open prudently and purposefully.

Since my Letter last week, there have been developments in two areas.

Pipe organs

The Welsh Government has confirmed that organs can now be played in churches as part of private prayer, marriages, funerals and other acts of worship.

The strict limitations on singing remain in place.

An additional risk assessment needs to be completed for the use of pipe organs, and a template will be uploaded to the national Church in Wales website, as part of specific organ guidance, this coming week. It is therefore advisable not to proceed with pipe organ music this coming Sunday (tomorrow), but to wait for the specific guidance.

Church halls

As I noted last week, church halls may be used as a place of worship, if it is preferable to use a church hall rather than a church building.

In order to do so:

  • my permission as Bishop is required
  • a risk assessment would need to be completed as though for a church building

Weddings, of course, cannot take place in a church hall.

On the basis of Welsh Government guidance, it is now possible for church halls to be opened for use by the church or external organisations for essential voluntary and public services. The guidance is clear that such uses are at the discretion of the local authority. As managers of the hall, the MAC should establish that local authority approval to undertake their activities at the hall has been received.

Activities that involve social gathering are not be permitted.

As the building manager, the MAC has an overall duty to make sure the building is used in such a way as to prevent the spread of coronavirus.

There is detailed guidance about the use of halls for essential voluntary and public services on the national Church in Wales website, along with a risk assessment template.

It is clearly necessary to proceed with caution and with the proper approvals in this area.


Ordinations

Due to the pandemic, Ordination services this summer are taking place across the diocese, instead of at the Cathedral.


Monday 10 August

Eryl Parry to be ordained priest at St Celynnin’s Church, Llangelynnin in the Ministry Area of Bro Celynnin

Tuesday 11 August

Martyn Lewis to be ordained priest at St Peter’s Church, Pwllheli in the Ministry Area of Bro Enlli

Wednesday 12 August

Andy Hughes to be ordained priest at St Michael’s Church, Gaerwen in the Ministry Area of Bro Cadwaladr

Saturday 15 August

Siôn Rhys Evans to be ordained priest at St Tudno’s Church, on the Great Orme in the Ministry Area of Llandudno

Sunday 16 August

Steve Rollins to be ordained priest at St Cadfan’s Church, Tywyn in the Ministry Area of Bro Ystumanner

George Williams to be ordained deacon at St Cynon’s Church, Fairbourne in the Ministry Area of Bro Ystumanner

Pam Odam to be ordained deacon at St John the Evangelist's Church, Barmouth in the Ministry Area of Bro Ardudwy


Because of current circumstances, attendance at the services is by invitation. 

Please hold Eryl, Martyn, Andy, Siôn, Steve, George and Pam in your prayers during the coming days.


At the Table

At the beginning of lockdown, I was delighted that we were able to provide At the Table resources.

At the Table provided material for a short act of participatory worship at home for young families, keeping things as simple as possible, and making use of things that are around the house as a focus for activities based on a Bible reading.

The At the Table resources were well received.

I’m very pleased that we are now able to reintroduce At the Table for a sustained period.

From the beginning of September to the end of November, At the Table will be produced for each week.

As well as supporting worship at home for young families, the At the Table material is also easily adapted for use in a Junior Church.


For this three month period, At the Table will focus on the Gospel of Matthew (the Gospel of this year’s lectionary), but will follow a special pattern of readings to provide a coherent package of material for young families over the three months.

September

  1. How to Pray (Matthew 6:5-15)
  2. Parable of Wise and Foolish Builders (Matthew 7:24-28)
  3. Parables of Sower and Weeds (Matthew 13:1-30)
  4. Parables of Mustard Seed & Yeast (Matthew 13:31-35)

October

  1. Parables of Hidden Treasure & the Pearl (Matthew 13:44-46)
  2. Parable of the Wandering Sheep (Matthew 18:10-14)
  3. Parable of the Unmerciful Servant (Matthew 18:21-35)
  4. Parable of the Workers in the Vineyard (Matthew 20:1-16)

November

  1. Parable of the Two Sons (Matthew 21:28-32)
  2. Parable of the Bags of Gold (Matthew 25:14-30)
  3. Parable of the Wedding Banquet (Matthew 22:1-13)
  4. The Greatest Commandment (Matthew 22:34-40)

The At the Table material will be available in advance, and here on the diocesan website, and I look forward to directing you to the September material in this Letter later this month.


Explore Churches

Many of you will be aware of the National Churches Trust’s Explore Churches initiative, which is building up a directory of churches all over the country.

The directory lists locations, recurring events, information, opening times, contact details and so on, as a support to visitors and pilgrims.

As part of the renewed energy that our Llan project is seeking to stir up for our churches as places of pilgrimage, it would be very beneficial if as many churches within the diocese as possible were added to the Explore Churches directory.

This feels like a very strange time to push this sort of initiative for visitors and footfall. However, we’re presented with a window of time now to get all of this information up on the directory, and it can all continue to be edited later on.

If a church is already listed on the scheme this also acts as an excellent time to amend, add to and update the entry that is already in place.

This can be completed by anyone from a church who is able to fill in the relevant details.


Taking good care of ourselves and one another


Please remember you are prayed for each day in Ty’r Esgob: you, your families and Ministry Areas. Grace and peace to you all.


Almighty and everlasting God, by whose Spirit the whole body of the Church is governed and sanctified: hear our prayer which we offer for all your faithful people, that in their vocation and ministry they may serve you in holiness and truth to the glory of your name; through our Lord and Saviour Jesus Christ, who is alive and reigns with you in the unity of the Holy Spirit, God for ever and ever. Amen.

The Rt Revd Andy John
Bishop of Bangor