minus bangor1 bangor2 bangor3 bangor4 bangor5 bangor6 bangor7 bangor8 bangor9 bangor10 bangor11 bangor12 bangor13 bangor14 bangor15 bangor16 bangor17 bangor18 bangor19 bangor20 bangor21 bangor22 bangor23 bangor24 bangor25 bangor26 bangor27 bangor28 bangor29 bangor30 bangor31 bangor32 bangor33 bangor34 bangor35 bangor36 bangor37 bangor38 bangor39 bangor40 bangor41 bangor42 bangor43 bangor44 bangor45 bangor46 chevron-down chevron-left chevron-right chevron-up download email facebook instagram plus search twitter vimeo youtube external
Delwedd o wythnos gyntaf cwrs Adfent 2020, Tirweddau Cyfnewidiol | An image from the first week of our 2020 Advent course, Changing Landscapes
English

Llythyr yr Esgob i'r esgobaeth


28 Tachwedd 2020


Annwyl gyfeillion

Pob gras a thangnefedd i chi.


"A'r hyn yr wyf yn ei ddweud wrthych chwi, yr wyf yn ei ddweud wrth bawb: Byddwch wyliadwrus"

Mae aros yn effro - bod yn wyliadwrus - yn un o themâu mawr yr Adfent. Dyma wahoddiad Iesu inni yn ein darlleniad o'r Efengyl ar gyfer Sul yr Adfent.

Mae ei bwyslais ar fod yn wyliadwrus yn ein gwahodd i feddwl am y pethau sydd naill ai'n cynorthwyo neu'n atal gwylaidwraeth ac aros yn effro. Beth mae paratoi da i'r perwyl hwn yn ei olygu? Gellir gweld fy myfyrdod yma. Gallwch ddarllen mwy yn fy myfyrdod wythnosol yma.


Un myfyrdod ddwyieithog wedi'i recordio a geir yr wythnos hon. Mae'r testun ar gael yn llawn yn y ddwy iaith, ynghyd â'r deunydd yr wyf yn ei ddarparu i gefnogi addoliad y Sul ar yr aelwyd, gan gynnwys trefn gwasanaeth dwyieithog ar gyfer Litwrgi y Gair a thestun y darlleniadau.


Gan ddisgybl yn | By a pupil at Ysgol Llandwrog

Adfent a'r Nadolig yn…

Bydd ein paratoadau Adfent a'n dathliad o'r Nadolig yn wahanol iawn eleni. Fodd bynnag, rwyf wedi cael fy nghalonogi’n fawr gan bopeth a glywaf, o Ardaloedd Gweinidogaeth ledled yr esgobaeth, am y ffyrdd newydd a chreadigol sy’n cael eu meithrin i’n helpu i gadw'r Adfent yn wyliadwrus a'r Nadolig yn llawen.

Rhwng nawr a’r Nadolig, rwyf wedi gwahodd Ardal Weinidogaeth wahanol bob wythnos i rannu rhywbeth o’u cynlluniau a’u paratoadau trwy Lythyr yr Esgob. Fy ngobaith yw y gallwn barhau i ddysgu oddi wrth ein gilydd, i gael ein calonogi gan yr hyn sy'n digwydd ar draws yr esgobaeth, a rhoi diolch am y cyfleoedd a'r talentau a roddwyd inni, hyd yn oed yn y dyddiau heriol hyn.


Pennod 2 | Cynlluniau ar gyfer dathlu'r Nadolig ym Mro Cyfeiliog a Mawddwy

Cipolwg o'r hyn sy'n digwydd ym Mro Cyfeiliog a Mawddwy oddi wrth Dîm yr Ardal Weinidogaeth

Eglwys y Drindod Santaidd, Corris

Dros y blynyddoedd diwethaf, mae'r gymuned yng Nghorris wedi ei chymryd yn eu tro i addurno eu ffenestri yn ystod yr Adfent.

Tro’r eglwys yw 24 Rhagfyr, gan wahodd pawb i wasanaeth y preseb lle byddant yn gweld y geni - yr olygfa Nadolig bwysicaf un.

Eleni, nid ydym wedi bod yn addoli dan do yn eglwys Corris, ond rydym wedi mwynhau gwasanaethau teulu awyr agored gyda niferoedd cynyddol yn mynychu; felly, byddwn yn bwrw ymlaen ar Noswyl Nadolig yn yr awyr agored.

Byddwn yn cwrdd ym mhen arall y pentref, mewn cae defaid, a byddwn yn dychmygu sut brofiad oedd i'r bugeiliaid gael eu cyfarch gan yr angylion yn gogoneddu Duw. Yna byddwn yn cerdded trwy'r pentref, yn edmygu ffenestri'r Adfent, ond yn ceisio dychmygu cyffro'r bugeiliaid yn mynd y Nadolig cyntaf hwnnw, i weld drostynt eu hunain y Gwaredwr sydd wedi'i eni.

Pan gyrhaeddwn yr eglwys, byddwn yn gweld seren uwchben porth yr eglwys, a thu mewn i'r porth fe welwn (mewn cardbord, mae'n debyg - ond yn ddigon Mawr i'w galw'n chi) Mair, Joseff a Iesu yn y preseb.

Byddwn yn addoli Iesu yno, ac yna gobeithio y cawn ein hysbrydoli i fynd i ddweud wrth bawb rydyn ni'n cwrdd â nhw ar ein ffordd adref, ein bod ni wedi cwrdd â Iesu!

Addoliad awyr agored yng Nghorris yn gynharach eleni

Hefyd ar Noswyl Nadolig, byddwn yn cynnal taith cod QR dwyieithog ar gyfer teuluoedd ym Machynlleth.

Mae “Ar drywydd y Dolig” yn helfa drysor ar sail llwybr ar gyfer plant a theuluoedd, wedi'i baratoi'n barod gan Scripture Union Cymru, gan ddefnyddio cyfres o fideos i annog sgwrsio a helpu i gracio cod.

Gellir cyrchu fideos trwy sganio codau QR, wrth i'r grwpiau archwilio'r ardal leol.

Mae'r adnodd hwn yn hwyl, yn rhyngweithiol ac yn ennyn diddordeb plant wrth archwilio, cerdded a rhannu eu meddyliau am stori'r Nadolig. Gellir lawrlwytho posteri o wefan Scripture Union, a cheir rhagor o wybodaeth yno.

Trem dros Fachynlleth y bore ma

Ni fydd na stori'r geni hefo'r gwisgo fyny arferol y Noswyl Nadolig hon, ond efallai trwy gadw ein cotiau a'n sgidiau trwm ymlaen, byddwn yn gallu ymateb i'r newyddion anhygoel mewn ffordd ffres, yn union fel y gwnaeth y bugeiliaid.

- newyddion da o lawenydd mawr i'r holl bobl!


Cristingl

Mae'r Nadolig yn cynnig cynifer o heriau ymarferol eleni, a thynged oren y Cristingl yn y fantol. 

Rwy'n falch ein bod ni'n gallu cynnig ystod o adnoddau yr wythnos hon y gellir eu defnyddio, eu haddasu a'u rhannu'n eang, yn rhydd ac yn rhwydd i alluogi cynnal y traddodiad ffyddlon hwn - gyda'i gymysgedd o addysgu a hwyl - mewn amrwy ffyrdd newydd eleni. Rwy'n ddiolchgar i'r tîm Addysg ac Ymgysylltu am gydlynu'r deunydd hwn.

  1. Adnoddau PowerPoint i gefnogi gwasanaeth Cristingl digidol neu bersonol, sy'n cynnwys caneuon, darlleniadau, gweddïau a lluniau
  2. Testun gwasanaeth addoli ar y cyd Cymraeg i'w ddefnyddio mewn ysgolion (dogfen Word)
  3. Sgwrs ddigidol ddwyieithog Cristingl gan y Canon Emlyn Williams a'i oren enfawr yn yr eglwys
  4. Sgwrs ddigidol ddwyieithog Cristingl gan Naomi Wood yn gwneud Cristingl gartref
  5. Ciwb Cristingl y gellir ei argraffu, yn GymraegSaesneg
  6. Adnodd Cristingl cenedlaethol yr Eglwys yng Nghymru

Efallai y bydd angen arnoch y ffontiau esgobaethol - Capita Light a Clear Sans - i gynnal pryd a gled y dogfennau. Gellir eu lawrlwytho yma

“Chi ydy'r golau sydd yn y byd. Mae'n amhosib cuddio dinas sydd wedi'i hadeiladu ar ben bryn. A does neb yn goleuo lamp i'w gosod o dan fowlen! Na, dych chi'n gosod lamp ar fwrdd er mwyn iddi roi golau i bawb yn y tŷ. Dyna sut dylai'ch golau chi ddisgleirio, er mwyn i bobl foli'ch tad yn y nefoedd wrth weld y pethau da dych chi'n eu gwneud.”

Tywyllwch i Oleuni

Dyma'ch hatgoffa fod ein hadnoddau taleithiol ar gyfer Adfent 2020 yn dilyn symuniad yr Adfent o'r tywyllwch i olau Crist. Mae rhan o'r wefan genedlaethol yn dwyn ynghyd yr ystod lawn o ddeunydd a syniadau.

A gaf i dynnu eich sylw yn benodol at y gwahoddiad gan yr Esgobion i bawb ymuno â nhw mewn gweddi bob nos am 6pm o Sul yr Adfent i Ddydd Nadolig.

Dad nefol, yr wyt ti’n oleuni ac yn fywyd mewn byd o drallod. Dyro dy iachâd i’r rhai sy’n glaf, dy nerth i’r rhai sy’n dioddef, dy dosturi i’r rhai sy’n galaru, a’th ddewrder i’r rhai sy’n gweithio er iacháu a gwasanaethu eraill. Bendithia'n cenedl ag ysbryd bywhaol dy gariad, a chaniatâ i ni dy drugaredd, a ddatguddiwyd ym mherson Crist dy Fab. Amen.

Hyfforddiant ymwybyddiaeth iechyd meddwl

Mae cefnogi iechyd meddwl a lles pobl ifanc yn dod yn fwyfwy pwysig - yn enwedig yn ystod, ac yn sgil, y pandemig. Mae llawer o blant a phobl ifanc eisoes yn cael trafferth â'u hiechyd meddwl. Mewn gwirionedd, mae ystadegau'n dangos mai 11 yw'r oedran cymedrig ar gyfer datblygu anhwylder pryder, ond yn rhy aml o lawer ni chaiff hyn ei ddiagnosio nes bod rhywun yn llawer hŷn.

Mae'r rhai ohonom sy'n gweithio ac yn gwirfoddoli yn ein Llannau Llanast, grwpiau plant bach, clybiau ar ôl ysgol, gwasanaethau ar y Sul a'n holl weithgareddau eraill gyda phlant a phobl ifanc mewn sefyllfa dda i allu helpu. Gall plant fod yn wydn ac yn addasadwy ond ni allant wneud hyn ar eu pennau eu hunain. Mae'r pandemig wedi cael gwared ar lawer o'r strwythurau cymorth a oedd ar waith, ond mae gennym gyfle, mewn ffordd resymol a gofalus, i helpu i gau'r bwlch hwnnw.

Gyda mwy o bobl yn gallu adnabod arwyddion cynnar ac o bosibl yn gallu cyemradwyo ymyrraeth gynnar gan weithwyr proffesiynol, gallwn gefnogi gwaith hanfodol gweithwyr gofal iechyd proffesiynol a helpu i atal iechyd meddwl gwael yn y plant a'r bobl ifanc rydyn ni'n gweithio gyda nhw. Rydym yn cydnabod na allwn ysgwyddo dyletswyddau unrhyw weithwyr proffesiynol iechyd meddwl ac ni fyddem byth yn ceisio annog unrhyw un i wneud hynny.

Rwy'n falch iawn felly ein bod ni'n gallu, mewn cydweithrediad â thîm Esgobaeth Llanelwy, cynnig hyfforddiant ymwybyddiaeth iechyd meddwl yn ystod mis Ionawr 2021. Os ydych chi'n rhan o weinidogaeth plant a theuluoedd yna mae'r hyfforddiant hwn ar eich cyfer chi, ond rwy'n annog fy holl gydweithwyr clerigiol i roi ystyriaeth i hyn.

Mae'r hyfforddiant ymwybyddiaeth iechyd meddwl yn gwrs tair awr sy'n rhoi cyflwyniad sylfaenol i iechyd meddwl. Mae'n edrych ar beth o'r stigma sy'n gysylltiedig ag iechyd meddwl gwael; yn rhestru prif arwyddion a symptomau iselder, pryder a hunanladdiad; yn mynd i'r afael â sut i gefnogi rhywun ar lefel sylfaenol iawn; yn tynnu sylw at bwysigrwydd hunanofal a hefyd yn tynnu sylw at adnoddau lleol y gall pobl eu cyrchu. Mae mwy o wybodaeth ar-lein yma.

Cynigir yr hyfforddiant ar y dyddiadau canlynol:

  • 12 Ionawr – 1-4pm
  • 13 Ionawr – 9am i hanner dydd
  • 13 Ionawr – 1-4pm
  • 14 Ionawr – 7-10pm
  • 15 Ionawr – 9am i hanner dydd

Mae costau'r sesiynau yn cael eu hariannu o gronfeydd canolog yr esgobaeth. I gofrestru'ch diddordeb, cysylltwch â Naomi Wood, gan nodi eich argaeledd ar gyfer yr holl sesiynau, erbyn 11 Rhagfyr. Mae lleoedd yn gyfyngedig a hoffem flaenoriaethu cynrychiolaeth o nob Ardal Weinidogaeth. Bydd lleoedd ar y cwrs yn cael eu cadarnhau erbyn 19 Rhagfyr.


Hysbysfwrdd esgobaethol


Cofiwch y gweddïir drosoch bob dydd yn Nhŷ'r Esgob: chi, eich teuluoedd a'ch Ardaloedd Gweinidogaeth. Gras a thangnefedd i chwi oll.

Hollalluog Dduw, wrth i'th deyrnas wawrio, tro ni o dywyllwch pechod i olau sancteiddrwydd, er mwyn inni fod yn barod i'th gyfarfod yn ein Harglwydd a'n Gwaredwr, Iesu Grist. Amen.

Y Gwir Barchg Andy John
Esgob Bangor



Tanysgrifiwch i dderbyn hysbys ar e-bost am Lythyr yr Esgob a chyhoeddiadau esgobaethol

Cymraeg

The Bishop's letter to the diocese


28 November 2020


Dear colleagues and friends

All grace and peace to you.


“And what I say to you I say to all: Keep awake”

“Wakefulness” isn’t a theme on which we dwell very often – it can sound a little too much like sleep deprivation!

But in the Gospel reading for Advent Sunday, Jesus invites us to stay awake.

His emphasis on keeping watch invites us to think about the things which either aid or inhibit wakefulness. What does good preparation to this end involve? My meditation can be found here. You can read more in my weekly meditation here.


My recorded meditation this week is a single, bilingual meditation. Fully bilingual versions of the texts are available, as is material that I am making available to support Sunday worship at home, including a bilingual order of service for the Liturgy of the Word and the text of the readings.


Gan ddisgybl yn | By a pupil at Ysgol San Sior

Advent and Christmas in…

Our Advent preparations and our celebration of Christmas are going to be very different this year. However, I have been very encouraged by all that I have heard, from Ministry Areas across the diocese, about the new and creative ways that are being developed to help us to keep a watchful Advent and a joyful Christmas.

Between now and Christmas, I have invited a Ministry Area each week to share something of their plans and preparations through the Bishop’s Letter. My hope is that we can continue to learn from one another, to be encouraged by what is taking place across the diocese, and to give thanks for the opportunities and the gifts that have been given to us, even in these challenging days.


Episode 2 | Plans for celebrating Christmas in Bro Cyfeiliog a Mawddwy

A glimpse of what is happening in Bro Cyfeiliog a Mawddwy from the Ministry Area Team

Corris

For the last few years, the Corris community have taken it in turns to decorate their windows during Advent. 

The 24th of December has been the church’s turn, inviting everyone to a crib service where they will see the nativity – the most important Christmas scene.

This year, we haven’t been worshipping indoors at Corris church, but we have enjoyed outdoor family services with increased numbers, so, we will go ahead on Christmas Eve, just outdoors.

We will meet at the other end of the village, in a sheep field, and we will imagine what it must have been like for the shepherds receiving a loud visitation of angels, glorifying God. We’ll then walk through the village, admiring the Advent windows, but trying to imagine the excitement of the shepherds going that first Christmas, to see for themselves the Saviour who’d been born.

When we get to the church, we will see a star above the church porch, and inside the porch we will find a life-size (probably cardboard!) Mary, Joseph and Jesus in the manger.

We will worship Jesus there, and then we will hopefully be inspired to go and tell everyone we meet on our way home, that we have met Jesus!

Outdoor worship at Corris earlier in the year

Also on Christmas Eve, we'll be running a bilingual QR code trail for families in Machynlleth.

“In Search of Christmas” is a trail-based treasure hunt for children and families, ready-made by Scripture Union Cymru, using a series of videos to encourage conversation and help crack a code.

Videos are accessed by scanning QR codes, as the groups explore the local area.

This resource is fun, interactive and engages children in exploring, walking, and sharing their thoughts on the Christmas story. Posters can be downloaded from, and more information can be found at, Scripture Union's website.

Looking over Machynlleth this morning

There won’t be the usual nativity dressing up this Christmas Eve, but perhaps by keeping our coats and wellies on, we’ll be able to respond to the amazing news in a fresh way, just like the shepherds did 

– good news that will cause great joy for all the people!


Christingle

Christmas presents so many logistical challenges this year, and looming large is the fate of the Christingle orange. 

I’m pleased that we’re able this week to offer a range of resources that can be used, adapted and shared widely and freely to enable this faithful tradition - with its mix of teaching and fun - to be lived out in a new way this year. I’m grateful to the Education & Engagement team for coordinating this material.

  1. PowerPoint resources to support a digital or in-person Christingle service, featuring songs, readings, prayers and photos
  2. The text of a Welsh-language collective worship service for use in schools (a Word document)
  3. A bilingual digital Christingle talk featuring Canon Emlyn Williams and his giant Christingle orange in church
  4. A bilingual digital Christingle talk featuring Naomi Wood making a Christingle at home
  5. A printable Christingle cube, in Welsh and English
  6. The Church in Wales’s national Christingle resource

You may need the diocesan fonts - Capita Light and Clean Sans - to retain the formatting of these documents. They can be downloaded here.

“You are the light of the world. A town built on a hill cannot be hidden. Neither do people light a lamp and put it under a bowl. Instead they put it on its stand, and it gives light to everyone in the house. In the same way, let your light shine before others, that they may see your good deeds and glorify your father in heaven.”

Darkness into Light

A reminder that our provincial resources for Advent 2020 draw on the Advent movement from darkness into the light of Christ. A section of the national website draws together the full range of material and ideas.

May I draw your attention in particular to the invitation from the Bishops for all to join them in prayer every evening at 6pm from Advent Sunday to Christmas Day.

Heavenly Father, in the midst of a troubled world, you are light and life. Send us your healing for those who are ill, your strength for those who are suffering, your compassion for those who grieve, and your courage for those who work for the healing and service of others. Bless our nation of Wales with the life-giving spirit of your love, and grant us your mercy, revealed in the person of Christ your Son. Amen.

Mental health awareness training

Supporting young people’s mental health and well-being is becoming more and more important – particularly during, and in the wake of, the pandemic. Many children and young people are already struggling with their mental health. In fact, statistics show that the mean age for developing an anxiety disorder is just 11 years old, but all too often this is not diagnosed until they are much older.

Those of us who work and volunteer in our Messy Churches, toddler groups, after-school clubs, Sunday services and all other activities with children and young people are in a good position to be able to help. Children can be resilient and adaptable but they can’t do this on their own. The pandemic has removed many of the support structures that were in place, but we have an opportunity, in a reasonable and careful way, to help plug that gap.

With more people able to recognise early signs and potentially bring in early intervention by professionals we can support the vital work of healthcare professionals and help prevent poor mental health in the children and young people we are working with. We recognise that we cannot stand in place of any mental health professionals and would never seek to encourage anyone to do so.

I’m therefore very glad that we are able, in collaboration with colleagues from the Diocese of St Asaph, to offer mental health awareness training during January 2021. If you are invovled in children’s and family ministry then this training is for you, but let me encourage all my clergy colleagues to give this some consideration.

The mental health awareness training is a three-hour course which gives a basic introduction to mental health. It looks at some of the stigma around poor mental health; lists the main signs and symptoms of depression, anxiety and suicide; addresses how to support someone at a very basic level; highlights the importance of self-care and also points to local resources people can access. There is more information online here.

The training will be offered on the following dates:

  • 12 January – 1-4pm
  • 13 January – 9am-12noon
  • 13 January – 1-4pm
  • 14 January – 7-10pm
  • 15 January – 9am-12noon

The costs of the sessions are being met from central diocesan funds. To register your interest please contact Naomi Wood, stating your availability for all of the sessions, by 11 December. Places are limited and our preference is to have every Ministry Area represented. Places on the course will be confirmed by 19 December.


Diocesan noticeboard


Please remember you are prayed for each day in Ty’r Esgob: you, your families and Ministry Areas. Grace and peace to you all.

Almighty God, as your kingdom dawns, turn us from the darkness of sin to the light of holiness, that we may be ready to meet you in our Lord and Saviour, Jesus Christ. Amen.

The Rt Revd Andy John
Bishop of Bangor



Subscribe to receive email notification of the Bishop's Letter and diocesan announcements